• “Een groepsapp met je klas?! Dat heeft geen enkele zin, ze maken direct een andere groep waar je als juf niet in zit!”
  • “Bovendien gedragen ze zich anders als de juf erbij in zit.”
  • “In het begin misschien, maar ik heb toch ook verschillende uitwassen gezien in de groepsapp waarin ik zat. Dan heb je een mooie aanleiding om in gesprek te gaan.”
  • “Nou, mij niet gezien. Dan word ik straks ook nog verantwoordelijk gehouden voor de pesterijen op WhatsApp.”

Mediawijs in één week?

Mediawijze kinderen krijg je natuurlijk niet per se door als juf in de WhatsApp groep te zitten. Maar hoe dan wel? We praten hierover met Karin Sieders; mediacoach en initiatiefnemer van Slim met media, een organisatie die scholen helpt handen en voeten te geven aan mediawijsheid. Veel scholen doen jaarlijks mee aan MediaMasters tijdens de Week van de Mediawijsheid. Dat is geweldig. Maar dat is slechts één week en alleen voor groep 7 en 8.

Mediawijs word je niet in één week! Herhaling en interactie zijn de belangrijkste ingrediënten. Mediawijsheid moet dan ook een vaste plek krijgen in het curriculum van scholen. Vanaf groep 1. Kleuters komen immers swipend binnen.

De kracht van het onderwijs

Kleuters? Die moeten toch vooral driedimensionaal bezig zijn? Zeker! Maar weet dat 79% van de kleuters filmpjes kijkt op YouTube, 60% educatieve spelletjes speelt en 44% al foto’s en filmpjes maakt (bron: IeneMieneMedia 2017). Thuis zijn ze al heel digitaal bezig. Wat is dan je rol als school hierin?

Kinderen lijken wellicht heel handig met media, maar vergis je niet! Zij kunnen nog geen onderscheid maken tussen fantasie en werkelijkheid. De gemiddelde ouder is zich daarvan niet bewust. En daar ligt de kracht van het onderwijs! Want leerkrachten weten dat wel. Zij weten hoe een kleuter zich ontwikkelt en kunnen als geen ander inschatten welke digitale media passen. Althans dat zou zo moeten zijn.

Leerkracht onafhankelijk & pro-actief

De manier waarop je mediawijsheid opneemt in je onderwijs, verschilt per school. Belangrijkste voorwaarde is dat het moet passen. Het begint dan ook met de vraag: wat is jullie visie op mediawijsheid? Oftewel: wat willen jullie leerlingen meegeven en wat doen jullie al? En: wat is de rol van ouders? Want zij hebben ook een verantwoordelijkheid in de mediaopvoeding van hun kind.

Neem de tijd om met elkaar in gesprek te gaan. Het werkt. Dat zien we elke keer als we het visiespel spelen. Onze ervaring is dat scholen al best veel doen, alleen is het vaak leerkracht afhankelijk en reactief. Als je er als school in slaagt om dat samen om te buigen in leerkracht onafhankelijk en pro-actief, dan geef je mediawijsheid een vaste plek.

Mediawijsheid als apart vak

Een vaste plek betekent trouwens niet per definitie een apart vak. Mediawijsheid kan ook prima worden geïntegreerd in andere vakken. Belangrijke voorwaarde is wel dat leerkrachten voldoende kennis hebben van mediawijsheid. En dat is nu vaak nog niet het geval.

Mediawijsheid moet dan ook een vaste plek krijgen in het curriculum van scholen.

Ons credo is dan ook: bied mediawijsheid als apart vak aan en integreer het daar waar het kan. Op die manier bied je de kennis en vaardigheden waarop kinderen recht hebben en bouw je als school tegelijkertijd voldoende competenties op binnen je team om mediawijsheid te integreren. Bovendien ervaren kinderen het ook als een welkome afwisseling naast de bekende vakken: “Yes, we hebben vandaag media!”

Terug naar de discussie over appen met je klas. Het team is unaniem: het is aan de individuele leerkracht om dit wel of niet te doen. Maar als je het doet, dan maak je samen met je klas duidelijke afspraken: wat is het doel en hoe ga je ermee om? Zo ben je wijs met media.