Erik van Raaij

Hoogleraar

“Als het lukt om bij het inkopen van zorg meer op waarde te focussen, zal de waarde van inkoop in de zorg toenemen”, stelt Hoogleraar Erik van Raaij. “Wij moeten ons de vraag stellen wat de bijdrage van inkoopmanagement kan zijn aan het functioneren van het zorgsysteem.”

Inkoopvolwassenheid

Een van de eerste zaken die Van Raaij vaststelde toen hij zich als universitair hoofddocent ging richten op inkoop in de zorg, was de tweedeling tussen de zorg en het inkoopmanagement. “In de zorg is een vakgebied inkoopmanagement ontstaan dat volledig los staat van wat wij weten in het algemene inkoopmanagement.” De wetenschapper pleit voor een diepere verbinding tussen inkoop van zorg en inkoop voor de zorg.

Value-based healthcare

Zorgverzekeraars denken steeds meer na over inkoop voor de zorg, bijvoorbeeld als het gaat om producten die via zorgaanbieders terechtkomen bij de patiënt. Ook leveranciers begeven zich steeds meer op het vlak van value-based healthcare en ontwikkelen proposities op basis van zorguitkomsten voor patiënten.

De focus behoort te liggen op prestatie-inkoop.
 

“Desondanks is er nog steeds te veel focus op prijs in plaats van totale waarde”, constateert Van Raaij. “De focus behoort te liggen op prestatie-inkoop.” Ook is het belangrijk dat het wantrouwen tussen de partijen afneemt. “Er heerst nog teveel een sfeer van ‘wij tegen hen’.”

Verbeterpunten

Van Raaij noemt drie belangrijke verbeterpunten. “Zet niet eenzijdig in op prestaties in termen van prijzen en volumes maar selecteer en evalueer zorgaanbieders op basis van de gezondheidswinst die zij leveren. Maak geen afspraken met individuele aanbieders op basis van een eenjarig contract.

De beste zorguitkomsten worden vaak gerealiseerd in een samenwerking tussen verschillende zorgaanbieders. Het is dus logischer te werken met ketenafspraken. En maak die afspraken op basis van langjarige contracten zodat er tijd is voor het bijsturen en optimaliseren van zorgprestaties.”

Strategisch denken en innoveren

“Inkoop kan waarde toevoegen, maar ook afbreken”, waarschuwt Van Raaij. “Bijvoorbeeld door alleen te letten op prijs en de supply base te laten afbrokkelen. Je moet strategisch denken. Het draait niet alleen om het bepalen van de behoefte en het selecteren en contracteren van aanbieders maar ook om het meten en vergelijken van prestaties om die prestaties te kunnen verbeteren.

Je moet strategisch denken hoe jouw gedrag als inkoper het gedrag van leveranciers beïnvloedt.” Behalve strategisch denken gaat het ook om het nemen van verantwoordelijkheid. “Als zorginkoper wil je dat je supply base innoveert. Maar als je niet bijdraagt aan die innovaties, is dat een nogal eenzijdige werkwijze. Wacht niet totdat het ministerie van VWS of NZa met nieuwe richtlijnen komt voordat je zelf stappen zet.”

Ketenperspectief

Van Raaij constateert dat de inkoop voor zorg zich ontwikkelt richting value-based healthcare. “De vraag ‘wat is de uitkomst voor de patiënt’, zou een kernonderdeel moeten zijn van het inkoopgesprek. Als de boodschap aansluit op het verhaal dat het ziekenhuis de verzekeraar kan voorleggen, heb je een mooi ketenperspectief te pakken.”

Lees het volledige artikel op: https://kennislab.nevi.nl/deal_artikelen/zorginkoop-kan-waarde-toevoegen-maar-ook-afbreken