Michiel van der Maat is voorzitter van het NIFARP (de belangenvereniging van bedrijven voor de vervanging van de F16) en vice president Defense programs bij Fokker, hij vertelt meer over dit traject en het vervolg. “Defensie heeft inmiddels al twee F-35’s aangekocht. De eerste komt pas in 2019 naar Nederland, momenteel maken ze testvluchten in de Verenigde Staten. In totaal worden het er zevenendertig die in de loop van een paar jaar geleverd worden.” Het verhaal van de F-35 begint al in 1995 en komt voort uit het Joint Strike Fighter programma van het Amerikaanse ministerie van Defensie. Lockheed-Martin en Boeing werden gevraagd om met een ontwerp te komen en uiteindelijk won Lockheed-Martin in 2002 de tender. Vanaf dat moment veranderde de naam Joint Strike Fighter ook in F-35 Lightning II.

Werkgelegenheid

Nederland is op verschillende manieren nauw betrokken bij de ontwikkeling en de fabricage van deze straaljagers. “Nederland heeft veel collectieve kennis van jachtvliegtuigen en dat passen we nu toe op de F-35. Daarmee positioneert de industrie zich optimaal.” Er is 4,5 miljard euro in de begroting gereserveerd voor de aanschaf van de zevenendertig straaljagers, verdeeld over tien jaar. Via onder andere BTW komt daarvan ruim een miljoen weer terug. “Er is ook al een miljard binnen van de verwachte negen miljard aan productie orders en daarnaast vijf miljard aan raamcontracten, voortvloeiend uit de fabricage van de F-35. Aan onderhoudscontracten (motoren en componenten) haalt Nederland tussen de vijftien en twintig miljard aan orders binnen.” De F-35 levert nog meer op: een straaljager die aan alle eisen van nu en de toekomst voldoet, elfhonderd directe en elfhonderd indirecte banen, wat er meer kunnen worden als Nederland ook internationale onderhoudscontracten wint.

Super straaljager

Van der Maat noemt de F-35 ‘een vliegtuig dat met kop en schouders boven anderen uitsteekt. “Het is een straaljager van de vijfde generatie, is onzichtbaar voor radar en kan enorme hoeveelheden data tijdens een vlucht verzamelen en direct bruikbaar maken voor de piloot. De F-16 is een gevechtsvliegtuig voor ‘dogfights’, de F-35 staat bol van technologie en kan op veertig kilometer afstand een tegenstander al uit de lucht schieten. Er werken aan de F-35 meer software-ontwikkelaars dan bij Microsoft en de F-35 kan continu aangepast worden.”

Toepassingen

De eerste spin-offs uit de ontwikkeling van de F-35 zijn al een feit. “De composiet vanghaak is ontwikkeld in Nederland en wordt nu ook toegepast op andere vliegtuigen. En er is een configuratie managementsysteem ontwikkeld om software snel aan te kunnen passen dat inmiddels ook zijn weg vindt naar andere vliegtuigen.”